9 χρονιές “Ράμνιστα” σε κάθετη δοκιμή με το Naoussa Wine Tasting Group

saddsfsdffsddfsfds

Έχετε ποτέ αναρωτηθεί τι θα πει «Ράμνιστα»; Εννοώ, όλοι ξέρουμε τη φημισμένη ετικέτα του Κτήματος Κυρ-Γιάννη αλλά πόσοι από εμάς έχουμε αναρωτηθεί ποια είναι η πραγματική σημασία αυτής της λέξης; «Ράμνιστα» λοιπόν, στην παραδοσιακή ναουσέικη διάλεκτο θα πει «πλαγιά που αρχίζει η ανηφόρα» και είναι τοπωνύμιο περιοχής της Νάουσας. Αυτή ήταν ομολογουμένως και η πρώτη σκέψη που πέρασε από το μυαλό μου όταν δεχθήκαμε την πρόσκληση των υπερδραστήριων παιδιών του Naoussa Wine Tasting Group για την κάθετη δοκιμή 9 χρόνων της «Ράμνιστα» που θα συνδιοργάνωναν με το Κτήμα Κυρ-Γιάννη στο Γιαννακοχώρι της Νάουσας. Το Κτήμα μας υποδέχτηκε τυλιγμένο στην ομίχλη σε ένα γνώριμο σκηνικό για τη Νάουσα που γοητεύει όλους τους οινόφιλους. Παλιός δασότοπος αποτέλεσε το πεδίο εφαρμογής του οράματος του Γιάννη Μπουτάρη τη δεκαετία 60 όταν και άρχισε να φυτεύει τα πρώτα κλήματα από ξινόμαυρο.

1560758_10202598237812893_1753513404_n

Αφού διασχίσαμε ένα κομμάτι του ενιαίου αμπελώνα στο δρόμο προς το οινοποιείο, σταθήκαμε έξω από την αίθουσα που θα λάμβανε χώρα η γευσιγνωσία. Φτάσαμε λίγο νωρίτερα από τα υπόλοιπα παιδιά κάτι που δεν διστάσαμε δευτερόλεπτο να εκμεταλλευτούμε, βγαίνοντας μια βόλτα στον αμπελώνα. Εκεί, ανάμεσα στα φρεσκοκλαδεμμένα αμπέλια και στην μυρωδιά που ανέδυε το ανακατεμένο από το απαλό ψιλόβροχο χώμα, τραβήξαμε τις πρώτες μας φωτογραφίες και καθίσαμε να θαυμάζουμε το υπέροχο τοπίο.

Εν τω μεταξύ, ήρθαν και τα υπόλοιπα παιδιά και αφού ανταλλάξαμε αγκαλιές και χαιρετισμούς μπήκαμε στην αίθουσα και… ξεκινήσαμε. Η παρουσίαση έγινε υπό την καθοδήγηση του Αντώνη Κιοσέογλου, οινολόγου του Κτήματος και παράφορα ερωτευμένου με τη «Ράμνιστα» όπως δηλώνει ο ίδιος, όσο αδόκιμη και αν είναι η δεύτερη αυτή ιδιότητά του. Λίγα λόγια για το Κτήμα Κυρ-Γιάννη κρίνονται απαραίτητα όπως και η προβολή των 4ων Εποχών, ενός βίντεο που δείχνει τη διαδοχική εναλλαγή του τοπίου και των εικόνων του Κτήματος κατά τη διάρκεια των τεσσάρων εποχών του χρόνου.

Το Κτήμα Κυρ-Γιάννη βρίσκεται έξω από το Γιαννακοχώρι στη Νάουσα σε υψόμετρο περίπου 250μ. Αποτελείται από μια ενιαία έκταση γης 500 στρεμμάτων εκ των οποίων τα 400 είναι ο αμπελώνας. Αυτή η μεγάλη έκταση διαιρείται σε 32-33 κομμάτια, πλούσιας εδαφικής ποικιλομορφίαςς εκ των οποίων τα 10-15 είναι φυτεμένα με ξινόμαυρο. Από όλα αυτά τα τελευταία γίνεται η επιλογή του φρούτου που θα μπει τελικά στη «Ράμνιστα» με μια διαδικασία όμως που δεν είναι τυφλοσούρτης. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι τα σταφύλια δοκιμάζονται κάθε χρόνο κι έπειτα κρίνεται η…τύχη τους αν θα μπουν δηλαδή στη «Ράμνιστα» ή όχι. Στόχος παραμένει όπως και να  ‘χει η καλύτερη έκφραση του αμπελώνα.

Οι κλώνοι που χρησιμοποιούνται είναι οι V3 και οι V6, που δίνουν μικρόρωγα τσαμπιά στο στυλ του Pinot Noir. Για τη «Ράμνιστα» γίνεται προσεκτική διαλογή του σταφυλιού τόσο στο απέλι όσο και στην τελική φάση της διαλογής. Χαρακτηριστικό επίσης είναι ότι στο Κτήμα συνεχώς πειραματίζονται τόσο κατά τη διαδικασία της καλλιέργειας όσο και κατά τη διαδικασία της οινοποίησης, με σκοπό την επιδίωξη του καλύτερου δυνατού αποτελέσματος. Μια αλλαγή που προήλθε από αυτούς τους πειραματισμούς είναι αυτή της κρυοεκχύλισης που από το 2005 εφαρμόζεται σε όλες τις χρονιές της Ράμνιστας διαδικασία που προσδίδει μαλακότητα στο κρασί με σκοπό το κρασί να γίνει πιο ευκολόπιοτο σε σχέση πάντα με το παραδοσιακό ύφος της Νάουσας (δίνοντας πιο υψηλό ph και χαμηλότερη οξύτητα). Επίσης, το κρασί δεν παραμένει μαζί με τη σταφυλομάζα μέχρι το τέλος της ζύμωσης αλλά τραβιέται νωρίτερα. Το μισό από αυτό θα αποζυμώσει σε ξύλινες δεξαμενές και το υπόλοιπό μισό σε δρύινα βαρέλια. Φυσικά, το κρασί υφίσταται μηλογαλκτική ζύμωση.

Η γευσιγνωσία χωρίστηκε υπό την καθοδήγηση του Αντώνη Κιοσέογλου σε τρία μέρη. Το πρώτο μέρος ήταν οι χρονιές του 1996 και του 1997 οι οποίες είναι και επετειακές καθώς είναι οι πρώτες ετικέτες που εμφιαλώθηκαν στο Κτήμα. Το δεύτερο μέρος ήταν οι χρονιές 1999 και 2000 που είναι οι κλασικές «Ράμνιστες» σε ότι αφορά στο ύφος. Είναι το στυλ του Κυρ Γιάννη που έχει ως φιλοσοφία την ανάδειξη των καλύτερων στοιχείων του ξινόμαυρου. Στο κομμάτι αυτό συμμετείχαν και οι πειραματικές ετικέτες «Ξινόμαυρο» που σε σύγκριση με τη «Ράμνιστα», αυτές είναι Single Vineyard εμφιαλώσεις από συγκεκριμένα κομμάτια του αμπελώνα. Αντιθέτως, οι Ράμνιστες είναι μια επιλογή από το σύνολο των 10-15 αμπελοτοπιών που είπαμε πιο πάνω, έχοντας ως στόχο την προβολή της γενικότερης εικόνας του Κτήματος. Τρίτο και τελευταίο κομμάτι ήταν οι πιο μοντέρνες εκφράσεις της «Ράμνιστα», οι χρονιές 2004, 2005 και 2006. Είναι η λεγόμενη «εποχή της κρυοεκχύλισης» που δίνει πιο φρουτώδη και πιο απαλά κρασιά.

Στόχος παραμένει όπως και να  ‘χει η καλύτερη έκφραση του αμπελώνα.

Ξεκινήσαμε τον υπέροχο αυτό γευστικό «διάλογο» δοκιμάζοντας αντίστροφα, ξεκινώντας δηλαδή, από τις πιο κοντινές σε εμάς χρονιές και πηγαίνοντας σταδιακά προς τα πίσω, στις πιο παλιές δηλαδή.  Σκοπός της διαδικασίας αυτής (που ντύνεται είτε το περίβλημα της συμμετοχής σε θρησκευτικό μυστήριο για τους οινόφιλους είτε, το αντίστοιχο ενός «ψαγμένου» παιχνιδιού για τον υπόλοιπο κόσμο) είναι να δεις την εξέλιξη του κρασιού από τη στιγμή που είναι νεαρό, περνάει από την περίοδο που σιγά σιγά ωριμάζει και φτάνει έως τη στιγμή που έχει εκφραστεί πλήρως στο αποκορύφωμα της ηλικίας του. Έτσι γίνεσαι παρατηρητής μιας μετάλλαξης στο χρόνο, που όμοια της δεν μπορείς να βρεις πουθενά.

Παρακάτω σας παρουσιάζουμε με τη σειρά της δοκιμής τις γευστικές εντυπώσεις από κάθε κρασί ξεχωριστά. Ένα βασικό μοτίβο που ακολουθείται είναι ότι έχουμε να κάνουμε με ένα κρασί που μεταμορφώνεται αδιάκοπα στο χρόνο. Έτσι, έχει από ρουμπινί έως κεραμιδί χρώμα (ανάλογα με το πόσο παλιά είναι η χρονιά). Στην μύτη είναι εξαιρετικά πολύπλοκο με νόστιμα κόκκινα φρούτα και με τα αρώματα των γλυκών μπαχαρικών, της ελιάς και της ντομάτας να αναπτύσσονται στο χρόνο. Παρουσιάζει γεμάτο σώμα και υψηλή οξύτητα. Οι τανίνες του είναι πάντα έντονες ωστόσο μαλακώνουν υπέροχα στο χρόνο χαρίζοντας στο κρασί μια υπέροχη μεταξένια υφή. Σκεφτήκαμε στην αρχή να δίναμε μια πιο «σύντομη» περιγραφή της δοκιμής, ωστόσο απορρίφθηκε. Και αυτό γιατί θα ήταν άδικο να συνοψίσουμε σε 5 γραμμές όλα τα κρασιά της δοκιμής. Αυτά περίμεναν τόσα χρόνια υπομονετικά να μας «μιλήσουν». Ε, εμείς ας τους αφιερώσουμε εκτός από το χρόνο μας, τις αισθήσεις μας και λίγες παραπάνω αράδες. Το αξίζουν πραγματικά.

Πρώτη σειρά - H μοντέρνα εποχή

20140205_170145

Ράμνιστα 2006 Χρώμα μέτριο ρουμπινί με γκρενά ανταύγειες. Στην μύτη έχει μάυρα φρούτα (δαμάσκηνο) και κόκκινα (κεράσι). Στη συνέχεια έρχονται κάποιες απαλές ανθικές νότες ακολουθούμενες από πικάντικα μπαχαρικά (μαύρο πιπέρι). Στο στόμα είναι γεμάτο, με υψηλή οξύτητα και πλούσιες αλλά μαλακές τανίνες. Κόκκινο φρούτο στο στόμα και μακρά επίγευση. Από αυτή τη σειρά ήταν το πιο αρωματικό.

20140205_170155

Ράμνιστα 2005 Πολύ καλή χρονιά. Ρουμπινί χρώμα με γκρενά αντάυγειες. Ώριμο κόκκινο φρούτο στη μύτη, λαχανικά (ελιά, ντομάτα) και κάποιες βοτανικές νότες στο τέλος. Αρωματικά, είναι το πιο γήινο της σειράς ενώ βρίσκεται στο μεταίχμιο για ν’ αρχίσει ν’ αποκτά πιο ζωικά αρώματα. Γεμάτο σώμα, υψηλή οξύτητα και πλούσιες τανίνες. Μακριά επίγευση στην οποία κυριαρχεί το κόκκινο φρούτο και η ντομάτα. Το πιο ωραίο σύνολο αυτής της σειράς.

20140205_170209

Ράμνιστα 2004 Χρώμα ρουμπινί με γκρενά αντάυγειες. Στην μύτη έχει πιο ώριμο μαύρο φρούτο σε σχέση με τα προηγούμενο αν και ήταν αρκετά κλειστό. Όσο παρέμενε στο ποτήρι όλο και άνοιγε αρωματικά με το κόκκινο φρούτο και τη γλυκόριζα να κάνουν την εμφάνιση τους. Στο στόμα ήταν το πιο ισορροπημένο της σειράς. Γεμάτο σώμα, πλούσιες ολοστρόγγυλες τανίνες και υψηλή οξύτητα. Πολύ έντονο το κόκκινο φρούτο (κεράσι, βύσινο) στο στόμα. Μακρά επίγευση

Δεύτερη σειρά - Η "κλασική" εποχή

20140205_170319

Ράμνιστα 2000. Χρώμα μέτριο γκρενά. Μύτη καθαρή, έντονη και πολύπλοκη. Αρώματα ελιάς & ντομάτας να υπερτερούν. Ακολουθούν τα ίχνη δέρματος, μανιταριών και γλυκόριζας. Σώμα γεμάτο, υψηλή οξύτητα και υψηλές τανίνες. Μακριά επίγευση λαχανικών και ζωικών στοιχείων. Στρόγγυλες τανινες που αγκαλιάζουν υπέροχα το στόμα. Πραγματικά εξαιρετική χρονιά που είχε την πιο εξελιγμένη μύτη της συγκεκριμένης σειράς.

20140205_170314

Ξινόμαυρο 2000. Πιο ζωντανό χρώμα σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά, ωστόσο κι αυτό κινείται στις αποχρώσεις του γκρενά. Αρχικά λιγότερο εκφραστικό στην μύτη που όμως, όταν του δοθεί ο απαραίτητος χρόνος στο ποτήρι, αναδεικνύει μια σπάνια πολύπλοκη μύτη. Μαύρα φρούτα και γλυκά μπαχαριά κυριαρχούν. Νότες ελιάς, καφές & καρυδόψυχα. Πλούσιο σώμα, υψηλή οξύτητα και πλούσιες τανίνες. Εξαιρετική ισορροπία στο στόμα με μαύρα φρούτα, δέρμα και γλυκά μπαχαρικά.

20140205_170439

Ράμνιστα 1999. Είναι η πρώτη χρονιά που ο τρύγος έγινε όψιμα. Σε σχέση με τη Ράμνιστα του 2000 έχει πιο εξελιγμένο στόμα. Χρώμα ωχρό κεραμιδί.  Μύτη καθαρή, έντονη κι εξαιρετικά πολύπολοκη. Αρώματα ντομάτας, ελιάς, κόκκινων φρούτων και γλυκών μπαχαρικών (γλυκόριζα, κανέλα). Πλούσιο σώμα, στρόγγυλες τανίνες και υψηλή οξύτητα. Απίστευτη διάρκεια στο στόμα με τα ρουστίκ αρώματα να κυριαρχούν ενώ το στόμα έχει μαλακώσει απίστευτα γλυκά.

20140205_170304

Ξινόμαυρο 1999.  Χρώμα ωχρό κεραμιδί. Έντονη και καθαρή μύτη. Ξεχωρίζουν τα αρώματα λαχανικών (μαύρη ελιά, λιαστή ντομάτα) και τα ώριμα κόκκινα φρούτα (κεράσι). Πλούσιο σώμα, υψηλή οξύτητα και ώριμες τανίνες. Αρώματα ελιάς και ντομάτας σε μια επίγευση μακράς διάρκειας. Το πιο ισορροπημένο στόμα όλης της δοκιμής μαζί με τη Ράμνιστα 1999.

Τρίτη σειρά - Η "επετειακή" εποχή.

20140205_170417

Ράμνιστα 1997. Χρώμα μέτριο κεραμιδί. Μύτη μέτριας έντασης αλλά αρκετά πολύπλοκη. Ανθική (βιολετα), μαύρη σοκολάτα κι ένας συνδυασμός μόκας και καφέ και γενικά γλυκών μπαχαρικών. Γεμάτο σώμα, υψηλή οξύτητα, στρόγγυλες τανίνες. Ζουμερό κόκκινο φρούτο, δέρμα και γλυκά μπαχαρικά στο στόμα. Μακρά επίγευση.

20140205_170412

Ράμνιστα 1996. Χρώμα ωχρό κεραμιδί. Πολύ γλυκιά μύτη με αρώματα μαγειρευτών φαγητών που έγιναν διακριτά σε όλους. Ακολουθεί η μαρμελάδα δαμάσκηνο, η λιαστή ντομάτα και η μαύρη σοκολάτα. Πλούσιο σώμα, υψηλή οξύτητα αλλά κάπως στεγνές κι επίμονες τανίνες.

Αν τώρα θελήσουμε να ανακεφαλαιώσουμε τις εντυπώσεις από τη συγκεκριμένη γευστική δοκιμή θα μπορούσαμε να πούμε το εξής: διαβάζοντας τα συμπεράσματα από ένα σεμινάριο που διοργάνωσαν οι μετρ του είδους www.winecommanders.com για τα παλαιωμένα ξινόμαυρα, παρατηρήσαμε το πόσο στάθηκαν, μεταξύ άλλων, σε ένα βασικό πράγμα (με αφορμή τη «Νάουσα» 2000 του Μπουτάρη): στο τρίπτυχο τιμή-ποιότητα-παλαίωση. Αναρωτήθηκαν τα παιδιά κατά πόσο υπάρχουν σταφύλια στον κόσμο σαν το ξινόμαυρο κι ετικέτες σαν τη Νάουσα που με τόσο μικρό χρηματικό αντίτιμο να προσφέρουν τέτοια ένταση, πολυπλοκότητα και συνάμα τέτοια δυνατότητα παλαίωσης. Η ερώτηση φυσικά είναι ρητορική αλλά θέλοντας να τη συνδέσουμε με τη «Ράμνιστα», το συμπέρασμα που βγάζουμε είναι μοιραία το ίδιο, ειδικά κοιτώντας τις παλιότερες χρονιές της.  Τώρα αν μας ζητήσετε να σας πούμε ποια από τις παραπάνω χρονιές ξεχωρίσαμε θα μας δυσκολέψετε πολύ αλλα επειδή μας αρέσουν τα δύσκολα θα σας πούμε ότι ήταν, η Ράμνιστα του 1997 (για την εξαιρετική της αντοχή στο χρόνο και το μπουκέτο που ανέπτυξε), η Ράμνιστα του 1999 (για την πληρότητα του συνόλου σε στόμα και μύτη) και η Ράμνιστα του 2000 (για την πολυπλοκότητά και τη συμπύκνωση του φρούτου της).

Εις το επανιδείν!!!