Οινοκρητικά 2015: απόβαση στην Κρήτη, Μέρος 1ο

OINOKRITIKA 2015

Λίγες στιγμές μετά την προσγείωση στη Θεσσαλονίκη σε ένα γνώριμο βροχερό σκηνικό είπα στον εαυτό μου ότι πρέπει πάση θυσία να αρχίσω να γράφω γρήγορα τα όσα είδα, γεύτηκα και ένιωσα στην Κρήτη και πιο συγκεκριμένα στην έκθεση «Οινοκρητικά 2015». Αυτός είναι ο ένας τρόπος για να μην παραλείψεις τίποτα και να αποδώσεις με ακρίβεια τα όσα διαδραματίστηκαν. Ο άλλος τρόπος, ο πιο έντεχνος, επιβάλλει διαδοχικά αναγκαστικά ξυπνήματα την ώρα του γλυκού βραδινού ύπνου και κατευθείαν να πιάσεις την πένα, όταν ο νους είναι ακόμα μετέωρος μεταξύ λογικής και φαντασίας. Κάμποσες ώρες όμως μετά βρέθηκα με το βλέμμα απλανές και με φιλόδοξη εστίαση στο ταβάνι και ούτε τον πρώτο τρόπο μπορούσα να ξεκινήσω, ούτε και να μηχανευτώ τρόπους που θα με οδηγούσαν στον ύπνο, ώστε κατά τη διάρκεια των ξυπνημάτων (που έχουν τη μορφή καψωνιού) να βρω τις κατάλληλες ποιητικές εκφράσεις να διανθίσω το κείμενό μου. Ο λόγος απλός: η δύναμη της υπερέντασης και του οινικού jet lag που ακόμα είναι ζευγάρι μέχρι να περάσουν κάμποσες ώρες και να σε αφήσουν να επανέρθεις στη καθημερινή ροή των πραγμάτων.

Πρώτη φορά για μένα στην Κρήτη και είχα μεγάλη ανυπομονησία να δω από κοντά αν όσα λένε, ειδικά για την πόλη των Χανίων, αληθεύουν. Τα κρητικά κρασιά ίσως δεν τα γνωρίζουμε όσο καλά θέλουμε και ίσως αυτός να ήταν ο κινητήριος λόγος που μας έδωσε την απαραίτητη ώθηση. Καλώς ή κακώς τα κρασιά που φτάνουν πάνω στη Μακεδονία είναι συγκεκριμένα, οπότε, που αλλού να δοκιμάσεις καλύτερα τα κρητικά κρασιά από τον ίδιο τον τόπο τους, την Κρήτη.

OINOKRITIKA-2015_wine-geeks-(5)-

Οπότε, τσουπ στο αεροπλανάκι και σε μια ώρα στην πανέμορφη Κρήτη. Τα Χανιά μας υποδέχτηκαν όπως το περίμενα. Τα κατάλευκα από το χιόνι Λευκά Όρη έστεκαν μεγαλοπρεπή στο πίσω μέρος της πόλης ενώ το γραφικό λιμάνι απλωνόταν σαν θησαυρός στα πόδια του βουνού. Τα Χανιά σε κερδίζουν αμέσως με την ομορφιά τους και ο ο ρομαντισμός τους είναι χωνεμένος σε κάθε τούβλο της παλιάς πόλης. Κι ερωτευμένος να μην είσαι εδώ είσαι καταδικασμένος να ερωτευτείς.

Τα φετινά «Οινοκρητικά» ήταν τα όγδοα που έχουν διοργανωθεί κατά σειρά από τον οργανισμό Wines of Crete, στον οποίο και συμμετέχει η πλειονότητα των οινοποιών του νησιού. Φιλοξενούνται σε ένα χώρο με φοβερή αισθητική, στο Μεγάλο Αρσενάλι ή όπως πλέον ονομάζεται, στο Κέντρο Αρχιτεκτονικής Μεσογείου το οποίο ξεκίνησε να κατασκευάζεται από τους Βενετούς γύρω στο 1585. Ένα πέτρινο, επιβλητικό κτίριο που έδωσε μια άλλη πνοή στο χώρο.

Πριν τη γευσιγνωσία παρουσιάστηκε μια ενδιαφέρουσα ομιλία από την κα. Μαρία Αλεμπακη, Δρ. Αγροτικής οικονομίας ΑΠΘ., ερευνήτρια στον ΕΛΓΟ Δήμητρα με θέμα “Διευρύνοντας τους ορίζοντες που είχε να κάνει με την οινοπαραγωγή στην  προσφορά  αυθεντικών τουριστικών εμπειριών. Στη συνέχεια, ο κος Μακρης Γιώργος (Wine Surveyor) παρουσίασε την σπουδαιότητα των οινικών κέντρων με την ομιλία του (και τις λιωμένες σόλες των παπουτσιών του προσθέτουμε εμείς) “Προβολή των οίνων και του Οινοτουρισμού στην Κρήτη με οινικά κέντρα”.

Είχαμε αποφασίσει με το “team” του ταξιδιού να χωρίσουμε τις δοκιμές μας σε δύο μέρη. Τη μια μέρα λευκά και ροζέ και την επόμενη ερυθρά και γλυκά. Εδώ, θα ήθελα να τονίσω κάτι που μου έκανε πολύ όμορφη εντύπωση, γιατί ίσως έχω ακούσει πολλές γκρίνιες τον τελευταίο καιρό (κάποιες ενδεχομένως έχουν τη βάση τους και κάποιες άλλες όμως ξεπερνούν αδικαιολογήτως τα εσκαμμένα). Αυτές έχουν να κάνουν πρώτον, με τους ανθρώπους που βρίσκονται πίσω από τους πάγκους των παρουσιάσεων στις εκθέσεις (πωλητές, οινοποιοί κτλ), οι οποίοι πολλές φορές μπορεί να είναι εξυπηρετικοί και φουλ επαγγελματίες, αλλά πολλές φορές μπορεί να είναι εξαιρετικά αγενείς και απότομοι ειδικά με κοινό το οποίο είναι ανεκπαίδευτο. Στη συγκεκριμένη έκθεση αυτό που σίγουρα ήταν κοινό ήταν η ευγένεια, η υπομονή και ο επαγγελματισμός. Πρώτη φορά ίσως αντιμετώπισα κάτι τέτοιο και δεν ξέρω αν οφείλεται στη γενική ιδιοσυγκρασία και φιλοξενία. Δεύτερον, ο κόσμος που ήρθε στην εκδήλωση, ο οποίος όχι μόνο δεν ήταν ανυποψίαστος, αλλά «κατείχε πράμα» (φυσικά οι εξαιρέσεις υπήρχαν και πάντα θα υπάρχουν). Στα συν και η διάρκεια της έκθεσης, ειδικά την Κυριακή που ξεκινούσε από νωρίς το πρωί, με αποτέλεσμα όποιος ήθελε να αποφύγει τις χιλιάδες των επισκεπτών και να δει πιο χαλαρός τα πράγματα, να έχει και αυτή την ευκαιρία. Αξίζουν χίλια μπράβο στους διοργανωτές γι’ αυτή την πρόβλεψη καθώς δεν υπήρχε δικαιολογία ούτε για τον πιο κακοπροαίρετο γκρινιάρη.

Οπότε, χώρος ωραίος, κόσμος ωραίος, πάμε να δούμε το κομμάτι που μας καίει: τα κρασιά.

Ένα κοινό συμπέρασμα είναι ότι αυτή τη στιγμή η Κρήτη έχει με διαφορά τα καλύτερα value for money κρασιά στην Ελλάδα. Δεύτερον, αυτό ενισχύεται αν εξετάσεις την ποικιλομορφία. Ένας καταναλωτής μπορεί να βρει από απλά λευκά μέχρι αρωματικά ροζέ και στιβαρά ερυθρά. Μία άλλη κοινή παραδοχή είναι το υψηλό αλκοόλ το οποίο ακόμα και σε κρύες και βροχερές χρονιές εύκολα θα αγγίξει τα 14%+. Ένα θεματάκι είναι να το δούμε στο χρόνο και κατά πόσο δεν θα υποσκελίσει νωρίς το φρούτο και τα λοιπά χαρακτηριστικά του κρασιού, αλλά αυτό παραμένει υπόθεση εργασίας.

OINOKRITIKA-2015_wine-geeks-(4)-

Στα λευκά στην πλειοψηφία τους έχουν καλή δομή ανεξαρτήτου ποικιλίας και μέτριο αλκοολικό βαθμό. Μην ξεχνάμε ότι η περίοδος ωρίμανσης του 2014 ξεκίνησε με υψηλές θερμοκρασίες την Άνοιξη και συνεχίστηκε με περιόδους μεγάλης ηλιοφάνειας κατά το καλοκαίρι, με αποτέλεσμα να έχομε καθυστέρηση ωρίμασης περισσότερο στα άνυδρα αμπελοτεμάχια και λιγότερο στα αρδευόμενα. Έτσι, έχουμε από τη μια λιγότερους αλκοολικούς βαθμούς (και καλά ενσωματωμένους) και πιο υψηλές οξύτητες από την άλλη. Λίγο στρεσαρισμένα ακόμα τα λευκά (απολύτως δικαιολογημένα), θα δείξουν τον καλύτερό τους εαυτό σε κάνα τρίμηνο και είμαι σίγουρος ότι θα βρουν πολλούς θαυμαστές

Οι Βηλάνες στην πλειονότητά τους είχαν εξαιρετικό αρωματικό δυναμικό όπως άλλωστε φημίζονται. Από αρώματα εσπεριδοειδών, λευκών ανθών μέχρι πιο ώριμα πυρηνόκαρπα φρούτα θεωρώ ότι το δυνατό τους σημείο ήταν η μύτη. Καλή η δουλειά από τους παραγωγούς στο βαρέλι που δεν έκρυβε σε καμιά περίπτωση με δρυώδη αρώματα το φρούτο, αλλά έστεκε επικουρικά.

  • Vilana Barrel Fermented 2013, Λυραράκης. Η καλύτερη βηλάνα της έκθεσης η οποία δοκιμάζονταν υπέροχα. Αρωματική με χαρακτηριστικά εσπεριδοειδή και με το βαρέλι να χαρίζει διακριτικά όγκο.

Αχ αυτά τα Βιδιανά. Όψιμη λατρεία και δυστυχώς υπάρχει από μέρους μου προκατάληψη για την ποικιλία ειδικά αν η φιάλη έχει και κανά δυο χρονάκια παραπάνω. Χωρίς να έχουμε την εξαιρετική κατάσταση του 2013 τα χαρακτηριστικά ήταν οι πιο έντονες οξύτητες, τα συγκρατημένα, ακόμα, πυρηνόκαρπα φρούτα, αλλά και κάποιες νύξεις βοτανικότητας. Υπαρκτή ορυκτότητα και χαρακτηριστικό μελένιο στόμα. Αν και μπορεί να θεωρηθεί παιδική ασθένεια, ένα κλικ παραπάνω μας άρεσαν οι βαρελάτες εκδοχές για τη μαεστρία με την οποία γινόταν η χρήση του και τον πλούτο που προσέδιδε στο στόμα. Δεν θέλω να θεωρηθώ κακός αλλά νομίζω ότι αποτελεί κοινό μυστικό ότι αυτή πλέον είναι η μεγάλη λευκή ποικιλία της Κρήτης.

  • Άσπρος Λαγός 2014, Δουλουφάκη. Διαχρονική αξία με εξαιρετική δουλειά στο βαρέλι. Μύτη από μέλι, ώριμα κι εξωτικά φρούτα, μιλάμε για ένα κρασί παλαίωσης, πραγματικά θαυμάσιο.
  • Βιδιανό 2014, Διαμαντάκης. Από νεαρά κλήματα βιδιανού του Ψηλορείτη με χαρακτηριστική βουτυρένια αίσθηση και λιπαρότητα που του προσδίδει η ανάδευση με τις οινολάσπες. Εδώ θα δούμε κάτι πολύ μεγάλο στο μέλλον.
  • Βιδιανό 2014, Ζαχαριουδάκη. Περασμένο 4 μήνες από βαρέλι με πολύ καλή ισορροπία λιπαρότητας και οξύτητας.
  • Βιδιανό 2014, Λυραράκης. Βιδιανό ρεθυμνιώτικο από το αμπελοτόπι «Ιππόδρομος» στα 600μ. Ζύμωση και παραμονή 3 ½ μήνες σε βαρέλι. Πληθωρικό στο στόμα αλλά με εξαιρετική φινέτσα στη μύτη.
OINOKRITIKA-2015_WINE-GEEKS-(6)-

Καλά δείγματα από Πλυτό και Δαφνί αν και όπως διαπιστώσαμε, αφού μας σφύριξε ένα κρητικό πουλάκι, το πρώτο ίσως χρειαστεί κάποιους πειραματισμούς με το βαρέλι, αφού φαίνεται εκ πρώτης ότι του ταιριάζει πολύ καλά, ειδικά αν καταφέρει και διατηρήσει αυτές τις ενδιαφέρουσες αναζωογονητικές οξύτητες. Πολύ ενδιαφέρον και όσες φορές το είδαμε σε χαρμάνι. Οι Μαλβαζίες έχουν για την ποικιλία τους πιο υψηλές οξύτητες από το αναμενόμενο, με ήπια αρώματα.

  • Δαφνί 2014, Λυραράκης. Το πιο τυπικό της έκθεσης. Δάφνες, δενδρολίβανα, αρμπαρόριζες ένας χαμός γλυκιάς βοτανικότητας.

Μεγάλη έκπληξη τουλάχιστον για μένα μία μίνι γευστική δοκική μόνο με τα παρεξηγημένα Μοσχάτα Σπίνας και δη με τις ξηρές εκδοχές της ποικιλίας. Συνταξιδευτής μας σε αυτήν ο κ. Γιώργος Μακρής, με στόχο να δούμε τα κοινά χαρακτηριστικά και τις διαφορές στους παραγωγούς, αλλά και να τα αντιπαραβάλουμε κυρίως με τα αιγαιοπελαγίτικα ξαδερφάκια τους. Αν και τα χαρακτηριστικά μοσχατίζοντα αρώματα ήταν ευδιάκριτα στην μύτη, όπως ήταν αναμενόμενο, αυτά δεν σάρωναν τα πάντα στο πέρασμα τους, αλλά υπήρχαν σε πλήρη αρμονία με τα υπόλοιπα (κυρίως ελαφριά αρώματα εσπεριδοειδών αλλά και βοτανικά). Μια άλλα παρατήρηση ήταν ότι το στόμα ήταν αρκετά πιο πληθωρικά (έπαιζε φυσικά το ρόλο του το αλκοόλ που έφτανε στο 15%) και άφηνε μια υφάλμυρη αίσθηση, μετατρέποντάς το αυτόματο σε ένα καλό κρασί φαγητού και όχι μόνο σε ένα δροσιστικό «κρασάκι». Τρίτο, η ελαφριά τανικότητα (ω ναι) όλων μα όλων των δειγμάτων που έδενε άριστα με τη διακριτική οξύτητα (εδώ μην περιμένετε θαύματα αλλά ειδικά για φέτος τα δείγματα είχαν πιο υψηλές οξύτητες). Τέταρτο και τελευταίο η επίμονη επίγευση τους, με σαφή όμως κυριαρχία των αρωμάτων του μοσχάτου. Που βρίσκονται είπαμε τα σπουδαία πράγματα; Μα στα απλά και αναπάντεχα όπως συμφωνήσαμε.

  • Μοσχάτο Σπίνας 2014, Στραταριδάκη. Αν νομίζετε ότι το μοσχάτο δίνει «κρασάκια» δοκιμάστε αυτό στο 15% αλκοόλ με ελαφριά τανικότητα, απαλό φρούτο και δροσιστική οξύτητα.
  • Ψίθυρος 2014, Δασκαλάκη. Υφάλμυρη αίσθηση και λεμονάτη επίγευση. Εξαιρετική πρόταση

Το δικό τους χαρακτήρα είχαν τα blends με κάποιες εξαιρετικές προτάσεις. Οι πειραματισμοί των οινοποιών ήταν ανεξάντλητοι: από πρόσμιξη ελληνικών με διεθνών ποικιλιών μέχρι εναλλαγή παλαιών και νέων βαρελιών. Έτσι, για πολλοστή φορά φαίνεται ότι βιδιανό και βηλάνα κουμπώνουν αρκετά καλά ενισχύοντας το ένα τις αδυναμίες του άλλου. Το πλυτό επίσης έδειξε να συμβάλλει στο χαρακτήρα των κρασιών που συμμετείχε, όπως και το ασύρτικο που συμμετείχε σε ενδιαφέροντα χαρμάνια.

  • Διαμανόπετρα 2014, Διαμαντάκη. Το αδερφάκι της ερυθρής εντυπωσίασε στην παρθενική του χρονιά. Βιδιανό και ασύρτικο οινοποιούνται ξεχωριστά και παραμένουν σε βαρέλι για τρεις μήνες. Διακριτική μύτη και πολύ ισορροπημένο στόμα. Ανυπομονούμε να δούμε την εξέλιξη του ειδικά όταν μεγαλώσουν τα κλήματα του ασύρτικου.
  • Lumicino 2014, Ευφροσύνη. Χαρμάνι από 60% chardonnay και 40% θραψαθήρι περασμένα δύο μήνες από βαρέλι. Και πρωτότυπο χαρμάνι, και πολύ νόστιμο κρασί και φοβερή ετικέτα και εκπληκτική τιμή (αρκετά κάτω από 10€)
  • Emphasis 2014, Δασκαλάκη. Για πρώτη φορά το Sauvignon blanc συνδυάζεται με το πλυτό και δίνει ένα εξαιρετικό αποτέλεσμα με ισορροπία ανάμεσα στην αλκοόλη και την οξύτητα και σε ένα σπάνιας ομορφιάς μπουκάλι (τα οποία και λατρεύει η κ. Δασκαλάκη)
  • Skipper 2014, Rhous Winery. 70% βιδιανό (40% σε βαρέλι και 60% σε δεξαμενή) και 30% πλυτό δεξαμενής. Πολύ καλός συνδυασμός με χαρακτηριστική βοτανικότητα και τραγανή οξύτητα.
OINOKRITIKA-2015_wine-geeks-(3)-
  • Ασύρτικο 2014, Λυραράκης. Ξεχωριστή κατηγορία. Κλήματα αυτόριζα 35-40 ετών από την περιοχή της Σητείας σε υψόμετρο 600μ. Κρατήστε το καλύτερο: τα κλήματα τα έφεραν από Σαντορίνη! Φοβερά ισορροπημένο και με αρκετό νεύρο.
  • Ασύρτικο 2014, Πατεριανάκη. Η καινούργια πρόταση του κτήματος, με ασύρτικο από την περιοχή των Πεζών. Λευκά άνθη, γκρέιπ φρουτ κι ενδιαφέρουσα οξύτητα
  • Τέλος αναφέρω τα τραγανά value for money κρασιά του Ντουράκη που απ’ ότι έμαθα με χαρά υπάρχει πρόθεση να μπουν όλα σε stelvin. Χίλια μπράβο.

Στα ροζέ η αλήθεια είναι ότι θα θέλαμε να δούμε περισσότερα πράγματα ειδικά με ένα φρουτώδες σταφύλι όπως το κοτσιφάλι ή ένα με την οξύτητα και τη φινέτσα του μανδηλαριού. Με διαφορά το καλύτερο ροζέ της έκθεσης το ροζέ της Δασκαλάκη από Syrah και Grenache, με τρεις μικροοινοποιήσεις και μάλιστα μία εξ αυτών να έχει περάσει ΑΠΟ ΒΑΡΕΛΙ! Ροζέφαγητού και όχι εύκολο ροζέ κρασάκι. Με τα κόκκινα φρουτάκια του να είναι διακριτικά και με ένα στόμα έκπληξη.

Κάπου εδώ εμείς σας αφήνουμε με τις εντυπώσεις μας από το πρώτο μέρος. Για εμάς το καλύτερο άρχιζε αυτή τη στιγμή όπου θα «ξεχυνόμασταν» πεινασμένοι στα στενά σοκάκια των Χανίων να αναμετρηθούμε με κατσικάκια, χοχλιούς και το λοιπό συγγενολόι. Πολύ κουραστική μέρα (λέμε τώρα)…Είναι να μας λυπάται κανείς.

Μείνετε συντονισμένοι για το δεύτερο μέρος που κατά τη γνώμη μας είναι και το πιο ενδιαφέρον