Καθετη γευστικη, “Ναουσα” Μπουταρη. Ο θριαμβος της απλοτητας.

Katheti Geustiki Dokimi Naoussa Boutari_Wine Geeks (ex)

Multa paucis. Να τι σκέφτομαι όταν φέρνω στο  νου μου το πρώτο εμφιαλωμένο κρασί Ο.Π.Α.Π. στην Ελλάδα. Το να κάνεις δηλαδή πολλά, με λίγα. Η “Νάουσα” Μπουτάρη είναι ακριβώς αυτό το πράγμα. Το μεγαλείο της απλότητας. Είναι η ετικέτα που έχει ταυτιστεί όσο καμία άλλη με το επώνυμο εμφιαλωμένο κρασί και το ελληνικό καθημερινό τραπέζι. Αυτό γίνεται εύκολα αντιληπτό, αν ζητήσεις από έναν απλό καταναλωτή να σου ονοματίσει γρήγορα ένα ελληνικό κρασί, σίγουρα η “Νάουσα” θα είναι στις πρώτες επιλογές. Αυτές τις σκέψεις είχα στο δρόμο για το ιστορικό οινοποιείο της “Μπουτάρης Οινοποιητική στη Στενήμαχο της Νάουσας, καθώς δεν πήγαινα να γευτώ ένα κρασί δεκάδων ή εκατοντάδων ευρώ, αλλά την «απλή» (τιμολογιακά) ετικέτα της ιστορικής εταιρείας.

Στο οινοποιείο μας περίμενε ο επικεφαλής του οινολογικού τμήματος για την περιοχή της Νάουσας, ο Βασίλης Γεωργίου, ο οποίος μας ξενάγησε στις εγκαταστάσεις του οινοποιείου και μας μίλησε για τα 130 χρόνια (!) που στέκουν γερά θεμέλια στα πόδια της εταιρείας. Στην ξενάγηση αυτή δεν θα μπορούσα να μην αναφέρω το οινοφυλάκιο, όπου αναπαύεται (μεταφορικά και κυριολεκτικά) όλη η οινική ιστορία της χώρας. Φιάλες της Μπουτάρης Οινοποιητική από όλα τα οινοποιεία της στην Ελλάδα (Σαντορίνη, Νάουσα, Κρήτη κτλ) σε χρονιές που θα έκαναν όσους έχουν θέματα με την ηλικία τους στην ταυτότητα να κοκκινίσουν από ντροπή.

Katheti Geustiki Dokimi Naoussa Boutari_Wine Geeks (1)

Φυσικά μετά από την ξενάγηση ακολούθησε το πιο ωραίο κομμάτι της επίσκεψης, που δεν είναι άλλο, από τη γευστική δοκιμή, φυσικά με οδηγό μας το Βασίλη, που με ηρεμία και υπομονή απάντησε σε όλες μας τις ερωτήσεις.

Δύο πράγματα πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας. Πρώτον, ότι η Νάουσα είναι κατεξοχήν περιοχή terroir και άρα ο αντίκτυπος του καιρού σε κάθε χρονιά είναι περισσότερο προφανής. Δεύτερον, όταν μιλάμε οινολογικά για τη Νάουσα Μπουτάρη να έχουμε ξεκαθαρισμένο ότι η η χρονιά 2000 αποτελεί και ορόσημο μεταβατικότητας από την παραδοσιακή οινοποίηση, που επικρατούσε μέχρι τότε, στην μοντέρνα οινοποίηση. Διαφορετικά κρασιά δίνει η μία, διαφορετικά η άλλη, κοντολογίς όμως στην παραδοσιακή θα δούμε πιο έκδηλα τα αρώματα της ελιάς και της ντομάτας και πιο σκληρές τανίνες. Στην μοντέρνα το χρώμα είναι πιο ζωηρό, η κρυοεκχύλιση παίζει το ρόλο της, τα αρώματα των κόκκινων και μαύρων φρούτων κυριαρχούν, ενώ έμφαση δίνεται στη δουλειά με τις τανίνες, ώστε το κρασί να είναι πιο απαλό και με λιγότερη στυπτικότητα. Αυτό σημαίνει ότι μια Νάουσα θα μπορείς να την πιεις πιο εύκολα κοντά στη χρονιά της εμφιάλωσης της και δεν θα περιμένεις πολλά χρόνια για να γίνει πιο… προσιτή. Και κάπως έτσι ξεκινήσαμε, γεύοντας και κουβεντιάζοντας το κάθε κρασί, ξεκινώντας από την πιο πρόσφατη χρονιά και πηγαίνοντας προς τα πίσω.

Γευσιγνωσία

Untitled

2013

Τη συγκεκριμένη χρονιά δεν υπάρχει στην τελική εμφιάλωση καθόλου κρασί από την περιοχή της Φυτειάς.

Βαθύ ρουμπινί χρώμα, με μέτρια+ ένταση στη μύτη. Ωραία κόκκινα φρούτα, όπως κεράσι, νότες μαυροπίπερου, ξύλου και ύπαρξη βοτανικών στοιχειών. Στο στόμα είναι μέτριο με πλούσιες αλλά μαλακές τανίνες, με μέτρια+ οξύτητα. Η επίγευση είναι μέτρια και αφήνει αρωματικά στοιχεία από κόκκινα και μαύρα φρούτα.

Naoussa Boutari_Wine Geeks (1)

2000

Το κεραμιδί χρώμα δείχνει την εξέλιξη του κρασιού. Λιγότερο έντονο φρέσκο φρούτο στη μύτη με μια στροφή στα μικρά μαγειρεμένα φρούτα και γενικά σε πιο μεστά χαρακτηριστικά. Σε δεύτερη φάση, μαύρα ώριμα φρούτα και νότες γλυκών μπαχαρικών. Το στόμα είναι μέτριο με τις τανίνες και την οξύτητα να έχουν μαλακώσει αρκετά. Εξαιρετικά ισορροπημένα όλα τα χαρακτηριστικά και μακριά επίγευση κόκκινων φρούτων. Στα καλύτερα του αλλά ας μην ορκιζόμαστε κιόλας…

Naoussa Boutari_Wine Geeks (2)

1993

Εξαιρετική χρονιά για τη Νάουσα που άφησε πίσω της κρασιά μύθους. Το χρώμα του κρασιού είναι πλέον ανοικτό κεραμιδί, ενώ η μέτρια σε ένταση μύτη πάει περισσότερο προς τα ρουστίκ αρώματα της ελιάς και της ντομάτας και σε δεύτερη φάση σε ώριμο κόκκινο φρούτο. Είμαστε πριν το 2000, οπότε πλέον αυτό είναι χαρακτηριστικό όλων των εσοδειών. Αρκετά πληθωρικό στο στόμα, υπέροχα δουλεμένες τανίνες και η υψηλή οξύτητα εξαιρετικά ενσωματωμένη στον υπόλοιπο κορμό. Πολύ μακριά επίγευση στην οποία παραδόξως κρατάει το κόκκινο φρούτο. Έχει ακόμα δρόμο μπροστά του.

Naoussa Boutari_Wine Geeks (4)

1989

Στον αντίποδα του εξαιρετικού 1993 είχαμε το μέτριο 1989. Η χρονιά επιλέχτηκε να δοκιμαστεί με σκοπό να φανεί ακριβώς αυτό: η βαθιά σχέση που έχει ο καιρός με τα κρασιά terroir και το πώς επηρεάζουν καταλυτικά οι κλιματολογικές συνθήκες το τελικό προϊόν. Μέτριο κεραμιδί χρώμα και αρχικά πολύ κλειστό στη μύτη και αρκετά (αδόκιμα) κοφτό. Κυρίαρχα τα αρώματα του δέρματος, του αποξηραμένου σύκου και φυσικά της λιαστής ντομάτας και της πάστας ελιάς. Στο στόμα είναι μέτριο με τα γευστικά στοιχεία να αρχίζουν να εξασθενούν και την οξύτητα αρκετά ξεκομμένη από το υπόλοιπο σώμα.

Naoussa Boutari_Wine Geeks (3)

1983

Χρονιά με χαρακτηριστικό της, τις πολλές βροχές. Ωστόσο, δεν μας τα έκανε και τόσο μούσκεμα ο καιρός τελικά. Ωχρό κεραμιδί (και λόγω χρονιάς και λόγω ηλικίας). Το κρασί με τα περισσότερα ζωικά και γήινα χαρακτηριστικά της δοκιμής αφού το δέρμα, το βρεγμένο χώμα, το σανό (στάβλος) και τα αποξηραμένα μανιτάρια κυριαρχούν σε μια συνεπικουρία με κάποια γλυκά μπαχαρικά. Στο στόμα παραδόξως είναι παραπάνω από μέτριο, με υψηλές τανίνες που ακόμα χτυπάνε και πολύ υψηλή οξύτητα. Το αρχικά χαμηλό pH, που σημαίνει υψηλή οξύτητα, συνέβαλε στην πολύ καλή διατήρηση του κρασιού, καθώς δύσκολα επιζούν μικροοργανισμοί που μπορούν να το αλλοιώσουν.

Naoussa Boutari_Wine Geeks (5)

1974

Εδώ απλά θα μπορούσα να γεμίσω μια παράγραφο με θαυμαστικά για να περιγράψουν τα συναισθήματα μου για το κρασί. Και βασικά θα το κάνω πριν σας το περιγράψω.

Οπότε!!!!!!!!!!!!!!!!! Φτάνει. Πάμε τώρα. Μιλάμε για ένα κρασί 42 ετών που σημαίνει ότι ακόμα και πασίγνωστα, ιερά τέρατα της παγκόσμιας οινοποιίας, όταν ανοίγουν μια τόσο παλιά φιάλη, καρδιοχτυπούν, καθώς ένα τέτοιο εγχείρημα ενέχει αδιαμφισβήτητα ρίσκο. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι όταν δεις μια τέτοια φιάλη ένα είναι το πρώτο πράγμα που έχεις στο μυαλό σου: δυσπιστία. Έπειτα σκέφτεσαι «και αν είναι καλό»; Το κρασί ήταν πραγματικά ανεπανάληπτο απ’ όλες τις μεριές. Το χρώμα του κεραμιδί, αλλά ακτινοβολούσε ζωντάνια. Υπέροχη μύτη-έκπληξη, πολύπλοκη, που σε παρέπεμπε σε ευκάλυπτο, φασκόμηλο, μέντα, τσάι του βουνού, ώριμα κόκκινα φρούτα και αποξηραμένα μανιτάρια. Αν πραγματικά δεν είχα το χρώμα στο ποτήρι, πολύ άνετα θα πήγαινε το μυαλό μου στη χώρα των καγκουρό και σε ένα Cabernet sauvignon από την Coonawarra, όπου κυριαρχούν τόσο πολύ οι μέντες και κυρίως ο ευκάλυπτος. Στο στόμα άγγιζε την τελειότητα, με μέτριο σώμα, γλυκά κόκκινα φρουτάκια (φρέσκα παρακαλώ),  ίχνη βοτανικότητας και γλυκών μπαχαρικών. 42 ετών επαναλαμβάνω. Alive and kicking και καθόλου τυπικό ξινόμαυρο!!!

Κινδυνεύω να αυτοαναιρεθώ σε σχέση με την εισαγωγή μου, αλλά συμπερασματικά μου ήρθαν κάποια σοφά λόγια του τεράστιου Τσάρλυ Τσάπλιν, που έλεγε ότι «η απλότητα δεν είναι και τόσο απλό πράγμα». Θέλει και ικανότητα αλλά και τόλμη να μπορείς να παρουσιάσεις κάτι τόσο απλό αλλά συνάμα τόσο μεγαλειώδες όσο η  “Νάουσα” Μπουτάρη.

Κλείνοντας να ευχαριστήσω πραγματικά το Βασίλη Γεωργίου για την τιμή που μας έκανε. Απολαυστική η επίσκεψή μας μέχρι το τελευταίο λεπτό. Παρομοίως και τους φίλους που ταξιδέψαμε μαζί πίσω στο χρόνο. Ρισκάρω να φανώ κουραστικός, αλλά θα το πω για πολλοστή φορά. Κρασί μαζικής παραγωγής, χαμηλής τιμής, εξαιρετικής ποιότητας, με μεγάλες δυνατότητες παλαίωσης. Πόσα τέτοια κρασιά γνωρίζετε παγκοσμίως; Ρητορικό το ερώτημα.

Εις το επανιδείν!!!

Katheti Geustiki Dokimi Naoussa Boutari_Wine Geeks  (1)